Kredi Taksiti Nasıl Hesaplanır? Anüite Formülü ve Gizli Maliyetler

Bankaların ödeme planında gördüğünüz "eşit taksit" rakamı rastgele değildir; tek bir formülden çıkar. Formülü bilmek, teklifleri karşılaştırırken ve vade kararı verirken elinizi güçlendirir.

Anüite formülü

Eşit taksitli kredilerde aylık ödeme şu denklemle bulunur:

Taksit = Anapara × i × (1 + i)ⁿ ÷ [(1 + i)ⁿ − 1]

Burada i aylık faiz oranı (ondalık olarak), n vade (ay) demektir.

Formül şunu yapar: anaparayı ve tüm vade boyunca işleyecek faizi, her ay aynı tutarda ödenecek biçimde dağıtır. Taksitler eşit olsa da içeriği eşit değildir — ilk taksitlerde faiz payı yüksek, anapara payı düşüktür; vade ilerledikçe bu oran tersine döner.

Örnek hesap

250.000 TL kredi, aylık %3,29 faiz, 36 ay vade:

• i = 0,0329, n = 36
• (1,0329)³⁶ ≈ 3,2076
• Taksit = 250.000 × 0,0329 × 3,2076 ÷ (3,2076 − 1) = 11.952 TL

Sonuçlar:

• Toplam geri ödeme: 11.952 × 36 = 430.272 TL
• Toplam faiz: 430.272 − 250.000 = 180.272 TL

Yani 250.000 TL için 180.272 TL faiz ödüyorsunuz — anaparanın %72'si kadar.

Vade uzatmanın gerçek maliyeti

Taksit yükünü hafifletmek için vade uzatmak cazip görünür ama toplam faiz hızla büyür. Aynı kredi ve faiz oranıyla:

• 12 ay: taksit ≈ 25.400 TL → toplam faiz ≈ 54.800 TL
• 24 ay: taksit ≈ 15.100 TL → toplam faiz ≈ 112.400 TL
• 36 ay: taksit ≈ 11.952 TL → toplam faiz ≈ 180.272 TL
• 48 ay: taksit ≈ 10.500 TL → toplam faiz ≈ 254.000 TL

36 aydan 48 aya çıkmak aylık yükü yalnızca 1.450 TL azaltırken, toplam faizi yaklaşık 74.000 TL artırıyor. Vade kararını taksite değil, toplam maliyete bakarak vermek gerekir.

Hesabınız neden bankanınkinden düşük çıkıyor?

Anüite formülü yalnızca anapara ve faizi kapsar. Bankalar bunun üzerine yasal kesintiler ekler:

• BSMV (Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi): faiz tutarı üzerinden %15
• KKDF (Kaynak Kullanımını Destekleme Fonu): tüketici kredilerinde faiz üzerinden %15

İkisi birlikte, faiz maliyetini yaklaşık %30 artırır. Konut kredilerinde KKDF uygulanmaz, bu yüzden konut kredisi faizleri ihtiyaç kredisinden belirgin biçimde düşük görünür.

Bunlara ek olarak dosya masrafı, hayat sigortası ve ekspertiz ücreti çıkabilir.

Yıllık maliyet oranına bakın

Teklifleri karşılaştırırken aylık faiz oranı yanıltıcı olabilir; asıl bakmanız gereken yıllık maliyet oranıdır. Bu oran, tüm vergi ve masrafları içerdiği için kredinin gerçek maliyetini gösterir ve bankalar sözleşmede bildirmek zorundadır.

İki bankanın aylık faizi aynı olsa bile masraf yapısı farklıysa yıllık maliyet oranları farklı çıkar.

Erken kapama

Krediyi vadesinden önce kapatırsanız, henüz işlememiş faizi ödemezsiniz. Banka kalan anaparayı hesaplar ve tüketici kredilerinde erken ödeme indirimi uygular. Kalan vadesi 24 ayı aşan kredilerde bankanın en fazla %2, aşmayanlarda %1 erken ödeme tazminatı talep etme hakkı vardır.

Erken kapama tutarını kendiniz hesaplamak yerine bankanızdan yazılı kapama bilgisi istemek en doğrusudur.

Taksit gecikirse

Ödenmeyen taksite gecikme faizi işler; oran, akdi faizin belirli bir oranda üzerinde uygulanır ve sözleşmede yazılıdır. Gecikme faizi hesaplama aracıyla işleyen tutarı görebilirsiniz.

Sık sorulanlar

Aylık faizi yıllığa nasıl çeviririm?
Basit yaklaşım aylık oranı 12 ile çarpmaktır, ancak bileşik etki nedeniyle gerçek yıllık oran daha yüksektir: (1 + i)¹² − 1 formülü daha doğru sonuç verir. %3,29 aylık faiz, yıllık yaklaşık %47,5 eder.

Taksitlerin içindeki anapara payını görebilir miyim?
Bankanın verdiği ödeme planında her taksitin faiz ve anapara ayrımı satır satır gösterilir.

Kredi notu faizi etkiler mi?
Evet. Yüksek kredi notu daha düşük faiz oranı ve daha yüksek limit anlamına gelir.

Farklı vade ve oranları karşılaştırmak için kredi taksit hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz: taksit, toplam geri ödeme ve toplam faizi birlikte gösterir.